
ក្រុមអ្នកជំនាញខាងវិស័យកាត់ដេរព្រមានថា មានតែកម្ពុជា ខ្លួនឯងប៉ុណ្ណោះដែលជាអ្នកសម្រេចចិត្តលើជោគវាសនានៃជីវភាពរស់នៅរបស់កម្មករឲ្យមានភាពរីកចម្រើន ឬមួយបណ្ដោយឲ្យវាសនារបស់ពួកគេជួបគ្រោះមហន្តរាយខាងសេដ្ឋកិច្ចដោយសារការសម្លាប់លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ។
ក្រុមអ្នកឃ្លាំមើលខាងផ្នែកការងារអះអាងថា ប្រសិនបើកម្ពុជា មិនគោរពលក្ខខណ្ឌការងារស្របតាមបទដ្ឋានអន្តរជាតិ គោរពគោលការណ៍នីតិរដ្ឋ និងធ្វើឲ្យបរិយាកាសនយោបាយក្នុងសង្គមមានភាពល្អប្រសើរទេ នោះកម្ពុជានឹងបាត់បង់ក្រុមអ្នកបញ្ជាទិញ ឬអាចទទួលការបិទប្រព័ន្ធអនុគ្រោះពន្ធនាំចេញផលិតផលកាត់ដេររបស់កម្ពុជា ទៅលក់នៅទីផ្សារអន្តរជាតិ។
ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលសម្ពន្ធភាពការងារ និងសិទ្ធិមនុស្ស (CENTRAL) លោក មឿន តុលា បានប្រាប់អាស៊ីសេរី កាលពីថ្ងៃពុធ ទី២៧ ខែធ្នូ ថា ប្រសិនបើកម្ពុជា មានស្តង់ដារការងារ និងបរិយាកាសនយោបាយមានលក្ខណៈប្រសើរនោះ ក្រុមអ្នកបញ្ជាទិញរបស់អាមេរិក នឹងពង្រីកវិសាលភាពពាណិជ្ជកម្មរបស់ខ្លួនជាមួយកម្ពុជា ថែមទៀត។
ការអះអាងរបស់លោក មឿន តុលា ធ្វើឡើងក្រោយពីក្រុមហ៊ុន វ៉លម៉ាត (Walmart) របស់អាមេរិក ព្រមានរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ថាក្រុមហ៊ុននេះអាចទិញផលិតផលធ្វើដំណើររួមមានកាបូប និងវ៉ាលីស៍ ពីកម្ពុជា ទៅបាន លុះត្រាមានការគោរពលក្ខខណ្ឌការងាររបស់កម្មករ និងមានបរិយាកាសនយោបាយល្អ៖ «ព្រោះសព្វថ្ងៃនេះវ៉លម៉ាត គេទិញតែផលិតផលសំលៀកបំពាក់ទេ ប៉ុន្តែអត់ទាន់ទទួលទិញផលិតផលធ្វើដំណើរទេ។ អ៊ីចឹងការ៉ុតហ្នឹងគឺក្នុងន័យហ្នឹង ក្នុងន័យថា គេនឹងបន្តទិញ ប៉ុន្តែដំបូងគឺមានន័យថា ដើម្បីអាចគេទិញទៅបានលុះត្រាតែមានការគោរពស្តង់ដារអន្តរជាតិ និងលក្ខខណ្ឌការងាររបស់កម្មករ»។
សារលិខិតរបស់ក្រុមហ៊ុន Walmart របស់អាមេរិក ដែលផ្ញើទៅកាន់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារ លោក អ៊ិត សំហេង ស្របពេលដែលសហរដ្ឋអាមេរិក និងសហគមន៍អឺរ៉ុបគំរាមផ្ដាច់ប្រព័ន្ធអនុគ្រោះពន្ធនាំចូលផលិតផលកាត់ដេរ និងផលិតផលផ្សេងទៀតមកលក់នៅបរទេសដោយសារស្ថានភាពរំលោភគោលការណ៍ប្រជាធិបតេយ្យ និងនីតិរដ្ឋនៅកម្ពុជា។
បញ្ហាទាំងនេះរួមមានការចាប់ខ្លួនមេបក្សប្រឆាំង ការរំលាយគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ធ្វើទុក្ខបុកម្នេញលើក្រុមអង្គការសង្គមស៊ីវិល និងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយឯករាជ្យ ព្រមទាំងការវាយប្រហារពាក្យសម្តីធ្ងន់ៗ មកលើរដ្ឋាភិបាលអាមេរិក ថាជាអ្នកនៅពីក្រោយគម្រោងធ្វើបដិវត្តន៍ពណ៌ជាដើម។
បើទោះបីជាមានការព្រមានរបស់ក្រុមហ៊ុន Walmart យ៉ាងណាក៏ដោយ អ្នកនាំពាក្យគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា លោក សុខ ឥសាន ថ្លែងទាំងបំផ្លើសថា លិខិតរបស់ក្រុមហ៊ុនបញ្ជាទិញផលិតផលកាត់ដេរដ៏ធំពីកម្ពុជា មួយនេះ បង្ហាញពីការជោគជ័យសម្រាប់គណបក្សកាន់អំណាច ហើយបរាជ័យសម្រាប់គណបក្សប្រឆាំងទៅវិញ។
ប៉ុន្តែប្រធានសហជីពស៊ីខៅឌូ លោក អាត់ ធន់ បានចាត់ទុកប្រសាសន៍របស់លោក សុខ ឥសាន ថា ជាការឆ្លៀតឱកាសយកលេសបង្វែរសម្ដីរបស់ក្រុមហ៊ុនWalmart ដើម្បីធ្វើការវាយប្រហារដៃគូនយោបាយរបស់ខ្លួនប៉ុណ្ណោះ។ លោកបន្តថា ទោះជាបីជាមានការបកប្រែខុសយ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏មហាជនទូទៅបានដឹងរួចទៅហើយថា ក្រុមហ៊ុនរបស់អាមេរិក មានជំហរបែបណាសម្រាប់លក្ខខណ្ឌការងារ និងបរិយាកាសនយោបាយនៅកម្ពុជា នោះ៖ «និយាយតាមត្រង់ទៅ Walmart គឺជាទីផ្សារមួយមិនសូវមានការគោរពសិទ្ធិការងារហ្នឹងខ្ពស់ទេ ដែលយើងពិនិត្យឃើញកន្លងទៅ បើប្រៀបធៀបទៅនឹងទីផ្សារផ្សេងៗ ដូចជា Adidas Nike ឬ Levis ដែលមកពីអាមេរិក ដូចគ្នាហ្នឹង។ ប៉ុន្តែទីផ្សារហ្នឹងធំ ហើយយើងក៏មានការភ្ញាក់ផ្អើលដែរ ដែលទីផ្សារនេះបានបញ្ជាក់អំពីគោលជំហរចង់បានការគោរពសិទ្ធិមនុស្ស និងស្តង់ដារការងារខ្ពស់នេះ»។
លោក អាត់ ធន់ បន្តថា ពាណិជ្ជកម្មសំលៀកបំពាក់របស់ក្រុមហ៊ុន Walmart ជាមួយកម្ពុជា មានទឹកប្រាក់ជាង ១ពាន់លានដុល្លារសហរដ្ឋអាមេរិក ក្នុង១ឆ្នាំៗទៅលើការនាំចេញសំលៀកបំពាក់ពីកម្ពុជា ទៅលក់នៅទីផ្សារសហរដ្ឋអាមេរិក ហើយកម្ពុជា បានចំណេញពីការនាំចេញនេះជាង ១០០លានដុល្លារសហរដ្ឋអាមេរិក។ លោកបន្តថា ប្រសិនបើក្រុមហ៊ុនមួយនេះទទួលទិញផលិតផលធ្វើដំណើររួមមានកាបូប ឬវ៉ាលីស៍ ពីកម្ពុជា តាមរយៈប្រព័ន្ធអនុគ្រោះពន្ធពីសហរដ្ឋអាមេរិកទៀតនេះ វានឹងនាំកម្ពុជា កាន់តែទទួលបានប្រាក់ចំណេញច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ថែមទៀត។
របាយការណ៍របស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម លោក ប៉ាន សូរស័ក្តិ ដែលបានផ្ញើទៅកាន់លោក ហ៊ុន សែន កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែធ្នូ កន្លងទៅនេះ បញ្ជាក់ថា កម្ពុជាបាននាំចេញផលិតផលគ្រប់ប្រភេទទៅកាន់សហគមន៍អឺរ៉ុប មានតម្លៃជាង ៦ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំ២០១៦ ហើយទៅកាន់សហរដ្ឋអាមេរិក មានតម្លៃជិត ៣ពាន់លានដុល្លារក្នុងឆ្នាំដដែលនេះ។
លោក មឿន តុលា អះអាងថា ដើម្បីឲ្យក្រុមអ្នកបញ្ជាទិញមានទំនុកចិត្តក្នុងការរកស៊ីជាមួយកម្ពុជា តទៅទៀតបាន លុះត្រាតែកម្ពុជា គោរពគោលការណ៍នីតិរដ្ឋ ប្រជាធិបតេយ្យ និងប្រញាប់ស្តារស្ថានការណ៍នយោបាយឲ្យវិលមករកភាពប្រក្រតីឡើងវិញ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។