
មន្ត្រីសង្គមស៊ីវិលដាក់ការសង្ស័យចំពោះចំណាត់ការថ្មីមួយរបស់រដ្ឋាភិបាល ដោយបង្កើតឲ្យមានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលវេទិកាសម្ព័ន្ធសង្គមស៊ីវិល ដែលមានសមាជិកសុទ្ធតែមន្ត្រីរដ្ឋាភិបាល និងអ្នកដែលមាននិន្នាការគាំទ្ររដ្ឋាភិបាល។ សង្គមយល់ឃើញថា រឿងនេះវាហាក់ដូចជាចម្លែកបន្តិចចំពោះការបង្កើតក្បាលម៉ាស៊ីនដឹកនាំនៃអង្គការចាត់តាំង ដែលធ្វើឡើងដាច់ដោយឡែកពីអង្គការសមាគមមិនមែនរដ្ឋាភិបាល ដែលបានចុះបញ្ជីរួចហើយនៅក្រសួងមហាផ្ទៃ។
រដ្ឋាភិបាលបានចេញអនុក្រឹត្យមួយកាលពីថ្ងៃទី៣ សីហា ហើយត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី៣០ សីហា ស្ដីពីការតែងតាំងសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាភិបាលនៃវេទិកាសម្ព័ន្ធសង្គមស៊ីវិល។
មន្ត្រីទីស្ដីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រីលើកឡើងថា អនុក្រឹត្យដែលចេញកាលពីថ្ងៃទី៣ សីហា គ្រាន់តែជាការផ្ដួចផ្ដើមក្នុងជំហានដំបូងនៅឡើយទេ ពោលនៅមានអនុក្រឹត្យបន្តទៀតដែលនឹងត្រូវតែងតាំងក្រុមសម្រាប់ប្រតិបត្តិនៃវេទិកាសម្ព័ន្ធសង្គមស៊ីវិលនេះ។
លោក ផៃ ស៊ីផាន អ្នកនាំពាក្យទីស្ដីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី ឲ្យដឹងនៅថ្ងៃទី៣១ សីហា ថា ការបង្កើតឲ្យមានវេទិកាសម្ព័ន្ធស៊ីវិលនេះឡើង គឺដើម្បីប្រមូលផ្ដុំអ្នកចេះដឹង និងប្រភពអង្គការសមាគមដទៃទៀតក្នុងការរៀបចំ និងតាក់តែងកម្មវិធីនយោបាយតាមបែបវិទ្យាសាស្ត្រ ដើម្បីស្នើឲ្យរដ្ឋាភិបាលដាក់បញ្ចូលក្នុងកម្មវិធីនយោបាយ សម្រាប់អនុវត្តឲ្យកាន់តែមានភាពប្រសើរឡើង។ លោកបន្តថា ពេលនេះរដ្ឋាភិបាលសម្រេចបង្កើតក្បាលម៉ាស៊ីនជាដំណាក់កាលដំបូងសិន ដើម្បីបើកផ្លូវឲ្យក្រុមប្រឹក្សាភិបាលសម្រេចជ្រើសរើសក្រុមអនុវត្តកម្មវិធីនៅឆ្នាំបន្ទាប់ទៀត។ លោកបន្តថា «នៅក្នុងនោះជាទិសដៅ និងគោលបំណង គឺសំដៅនៃមាត្រា២ ការបង្កើតក្រុមប្រឹក្សាគឺការប្រមែប្រមូលជាទស្សនៈទូលំទូលាយសម្រាប់កិច្ចពិភាក្សាលើគោលនយោបាយថ្មីៗ។ ចងក្រង និងរៀបចំគំនិតផ្សេងៗ ហើយប្រែក្លាយគំនិតទាំងនោះឲ្យទៅជាសំណើគោលនយោបាយមួយដែលអាចអនុវត្តបាន»។
អនុក្រឹត្យដែលចុះហត្ថលេខាដោយលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន កាលពីដើមខែសីហា នេះ បានតែងតាំងសមាជិកចម្រុះដែលមានសមាសភាពងារជាឯកឧត្ដម តំណាងសហជីពគាំទ្ររដ្ឋាភិបាល និងតំណាងពីអ្នកសារព័ត៌មានជាដើម។ លោក ផៃ ស៊ីផាន ឲ្យដឹងថា ក្រុមប្រឹក្សាភិបាលដែលបានតែងតាំងរួចហើយនេះ គឺមានតួនាទីបន្តក្នុងការជ្រើសរើសក្បាលម៉ាស៊ីននៅខាងក្រោមបន្ទាប់ទៀតសម្រាប់ប្រតិបត្តិការងារ។
អ្នកដែលអាចទៅជាសមាជិកនៃវេទិកាសម្ព័ន្ធសង្គមស៊ីវិលនេះ ត្រូវបានលោក ផៃ ស៊ីផាន លើកឡើងថា អាចជានិស្សិត សាស្ត្រាចារ្យ រាជបណ្ឌិត្យសភា និងអង្គការសមាគម ជាដើម។
ទាក់ទិនរឿងនេះ លោក អំ សំអាត ប្រធានគ្រប់គ្រងផ្នែកអង្កេតអង្គការលីកាដូ (LICADHO) យល់ឃើញថា ការបង្កើតឲ្យមានស្ថាប័នមួយតង់ទៀតដោយរដ្ឋាភិបាលដែលមានឈ្មោះថា សង្គមស៊ីវិលដែរនេះ វាហាក់ដូចជាចម្លែកបន្តិច។ មន្ត្រីសង្គមស៊ីវិលដែលតែងតស៊ូមតិផ្នែកការពារសិទ្ធិមនុស្សរូបនេះ ហាក់នៅមានមន្ទិលសង្ស័យថា តើស្ថាប័នដែលបង្កើតឡើងនេះសម្រាប់ប្រើប្រាស់ក្នុងទិសដៅអ្វី? ព្រោះសព្វថ្ងៃមានអង្គការសមាគមមិនមែនរដ្ឋាភិបាល កំពុងដើរតួនាទីរួចទៅហើយក្នុងការឃ្លាំមើលពីភាពចន្លោះប្រហោង ដាក់ជារបាយការណ៍ និងផ្ដល់ជាអនុសាសន៍នៃការអនុវត្តកម្មវិធីនយោបាយដាក់ជូនទៅរដ្ឋាភិបាល។ លោកបន្តថា «នេះហើយដែលខ្ញុំឆ្ងល់ ហើយខ្ញុំនៅតែមានការភ្ញាក់ផ្អើល។ យើងគិតថាឈ្មោះថាអង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល បានន័យថាជាអង្គការមិនមែនកើតឡើងដោយរដ្ឋាភិបាលទេ។ ជាអង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាលដែលធ្វើការជាដៃគូជាមួយរដ្ឋាភិបាល»។
សព្វថ្ងៃនេះមានអង្គការសមាគមមិនមែនរដ្ឋាភិបាលដែលបានចុះបញ្ជីនៅក្រសួងមហាផ្ទៃ ប្រហែល ៤ពាន់ស្ថាប័ន។
មន្ត្រីនាំពាក្យទីស្ដីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី ឲ្យដឹងថា តាមពិតអនុក្រឹត្យស្ដីពីការរៀបចំ និងការប្រព្រឹត្តទៅនៃវេទិកាសម្ព័ន្ធសង្គមស៊ីវិលនេះ ត្រូវបានលោក ហ៊ុន សែន ចុះហត្ថលេខាតាំងពីថ្ងៃទី២២ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០១៦ មកម្ល៉េះ ប៉ុន្តែសម្ព័ន្ធសង្គមស៊ីវិលនេះដែលបង្កើតឡើងដោយរដ្ឋាភិបាលនេះ ទើបតែចេញជារូបរាងឡើងនៅពេលនេះ។
ច្បាប់ស្ដីពីអង្គការសមាគមមិនមែនរដ្ឋាភិបាល មាត្រា២៤ ចែងថា អង្គការសមាគមមិនមែនរដ្ឋាភិបាលក្នុងស្រុក និងបរទេស ត្រូវប្រកាន់ជំហរអព្យាក្រឹត្យចំពោះគ្រប់គណបក្សនយោបាយនៅកម្ពុជា។
ស្របពេលមានការបារម្ភពីអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល ថាការបង្កើតស្ថាប័នអង្គការដែលមានរូបភាពដើរតួជាសង្គមស៊ីវិលនេះ អាចជាការដាក់ជំនួសស្ថាប័នអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលមួយចំនួនដែលសកម្មពីបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្ស ដីធ្លី និងនយោបាយ ត្រូវបានលោក ផៃ ស៊ីផាន ឆ្លើយតបថា ការបង្កើតអង្គការចាត់តាំងដែលមានសមាជិកជាមន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលនេះ មិនមានចេតនាអាក្រក់ ដែលអាចរហូតទៅដល់ឈានបិទទ្វារអង្គការ រួចយកស្ថាប័នថ្មីនេះដាក់ជំនួសនោះទេ៕