
អាជ្ញាធរខ្មែរកំពុងពិនិត្យបណ្ដឹងឧទ្ធរណ៍របស់ជនជាតិដើមភាគតិចម៉ុងតាញ៉ាវៀតណាម ចំនួន ៤៩នាក់ ដែលបានសម្ភាសធ្លាក់កាលពីខែមិថុនា។ នៅពេលពិនិត្យចប់សព្វគ្រប់ ប្រសិនបើរកឃើញថា ជនជាតិម៉ុងតាញ៉ា ទាំងនេះមិនមានភស្តុតាងគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីទទួលបានឋានៈជាជនភៀសខ្លួននោះទេ ពួកគេអាចប្រឈមនឹងការបញ្ជូនទៅកាន់ប្រទេសវៀតណាមវិញ។
ជោគវាសនារបស់ជនជាតិដើមភាគតិចម៉ុងតាញ៉ាវៀតណាម ទាំង ៤៩នាក់នេះ នឹងត្រូវដឹងច្បាស់ក្នុងរយៈពេល ៤៥ថ្ងៃក្រោយពីពេលពួកគេបានប្ដឹងឧទ្ធរណ៍ជំទាស់ទៅនឹងសេចក្ដីសម្រេចរបស់អាជ្ញាធរខ្មែរដែលមិនបានផ្តល់ឋានៈជាជនភៀសខ្លួនដល់ពួកគេ។
ប្រធាននាយកដ្ឋានអន្តោប្រវេសន៍ក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក តាន់ សុវិជ្ជា ឲ្យអាស៊ីសេរីដឹងនៅថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា ថា ក្រោយពីជនជាតិម៉ុងតាញ៉ាទាំងនេះបានសម្ភាសធ្លាក់នៅក្នុងវគ្គទី១ កាលពីកណ្ដាលខែមិថុនា ពួកគេបានដាក់បណ្ដឹងឧទ្ធរណ៍ជាបន្តបន្ទាប់។ បណ្ដឹងឧទ្ធរណ៍នេះ គឺជាដំណាក់កាលចុងក្រោយបង្អស់ដើម្បីឲ្យអាជ្ញាធរពិនិត្យសម្រេចពីឋានៈជាជនភៀសខ្លួនរបស់ពួកគេ។ លោកថា ក្នុងចំណោមបណ្ដឹងឧទ្ធរណ៍របស់ជនជាតិម៉ុងតាញ៉ា ទាំង ៤៩នាក់នេះ អាជ្ញាធរពិនិត្យបានប្រហែល ៤០ភាគរយរួចហើយ។ ទោះជាយ៉ាងណា លោកមិនទាន់អាចបញ្ជាក់ពីចំនួនអ្នកធ្លាក់ ឬជាប់ក្នុងចំណោមអ្នកពិនិត្យរួចនេះនៅឡើយ។
កាលពីថ្ងៃទី៨ មិថុនា ជនជាតិម៉ុងតាញ៉ា ចំនួន ១៦នាក់ ត្រូវបានអាជ្ញាធរខ្មែរអមដំណើរដោយមន្ត្រីអង្គការសហប្រជាជាតិបញ្ជូនទៅកាន់ប្រទេសវៀតណាម វិញ បន្ទាប់ពីពួកគេមិនទទួលបានឋានៈជាជនភៀសខ្លួន។ លោក តាន់ សុវិជ្ជា បញ្ជាក់ថា មុននឹងបញ្ជូនទៅវិញនេះ ខាងភាគីអង្គការសហប្រជាជាតិ បានធ្វើការជាមួយអាជ្ញាធរវៀតណាម រួចហើយ ដើម្បីធានាថា សុវត្ថិភាពរបស់ជនជាតិម៉ុងតាញ៉ា ទាំងអស់នេះ នឹងត្រូវធានាដើម្បីរួចផុតពីការធ្វើទុក្ខបុកម្នេញនានា ហើយអង្គការសហប្រជាជាតិជាអ្នកតាមដានពីការរស់នៅរបស់ពួកគេ។
ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០១ មក មានជនជាតិដើមភាគតិចម៉ុងតាញ៉ាវៀតណាម យ៉ាងហោចណាស់ក៏ ៣ពាន់នាក់ដែរបានរត់កាត់ព្រៃឆ្លងដែនចូលកម្ពុជា តាមខេត្តរតនគិរី និងមណ្ឌលគិរី ដើម្បីស្វែងរកសិទ្ធិជ្រកកោន។ រលកនៃការរត់គេចខ្លួនចុងក្រោយ គឺនៅចុងឆ្នាំ២០១៤។ ជនជាតិម៉ុងតាញ៉ា អះអាងថា ពួកគេត្រូវបានអាជ្ញាធរវៀតណាម ធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ និងបំបិទសិទ្ធិសេរីភាពផ្នែកសាសនាជាដើម។
បច្ចុប្បន្នមានជនជាតិម៉ុងតាញ៉ា ៥២នាក់ កំពុងស្នាក់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ។ ក្នុងចំណោម ៥២នាក់នេះ មាន ៣នាក់ត្រូវបានផ្ដល់ឋានៈជាជនភៀសខ្លួនរួចហើយ ខណៈដែល ៤៩នាក់ផ្សេងទៀតកំពុងបន្តប្ដឹងឧទ្ធរណ៍នៅពេលនេះ។
បើរាប់ទាំងអ្នកជាប់លើកមុននិងលើកក្រោយ គឺមានជនជាតិម៉ុងតាញ៉ា ចំនួន ១៦នាក់ហើយ ដែលត្រូវបានផ្ដល់ឋានៈជាជនភៀសខ្លួន ក្នុងនោះ ១៣នាក់ត្រូវបានអង្គការសហប្រជាជាតិ បញ្ជូនទៅស្នាក់នៅក្នុងប្រទេសហ្វីលីពីន ដើម្បីបន្តដំណើរទៅរស់នៅក្នុងប្រទេសទី៣។ លោក តាន់ សុវិជ្ជា បង្ហើបថា អ្នកជាប់ក្រោយ ៣នាក់ ក៏ប្រហែលជាអាចបញ្ជូនទៅកាន់ប្រទេសហ្វីលីពីន ដូចអ្នកមុនដែរ។
កន្លងទៅ អង្គការការពារសិទ្ធិមនុស្សជាតិ និងអន្តរជាតិ បានសម្ដែងការបារម្ភពីជោគវាសនារបស់ជនជាតិម៉ុងតាញ៉ា ដែលស្វែងរកសិទ្ធិជ្រកកោននៅកម្ពុជា។ អង្គការទាំងនេះតែងស្នើឲ្យរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា អនុវត្តស្របទៅតាមលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យនៃអនុសញ្ញាស្ដីពីជនភៀសខ្លួនរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ហើយចង់ឃើញការកំណត់ឋានៈនៃជនភៀសខ្លួនរបស់ជនជាតិម៉ុងតាញ៉ា ផ្អែកលើមូលដ្ឋានច្បាប់ជាជាងផ្អែកទៅលើហេតុផលនយោបាយ។
ការស្នើសុំរបស់សង្គមស៊ីវិលនេះ ក៏ដោយសារជនជាតិម៉ុងតាញ៉ា មានការបារម្ភពីការធ្វើទុក្ខបុកម្នេញនៅពេលពួកគេត្រូវបានបញ្ជូនទៅប្រទេសវៀតណាមវិញ ខណៈដែលជនជាតិម៉ុងតាញ៉ា មួយចំនួនទៀត បានរត់ទៅកាន់ប្រទេសថៃ ដើម្បីគេចផុតពីការចាប់បញ្ជូនទៅកាន់ប្រទេសវៀតណាមវិញ៕