
តំណាងជនជាតិដើមភាគតិចភូមិសមុទ្រក្រោម ឃុំសេដា ស្រុកលំផាត់ ខេត្តរតនគិរី ៩នាក់ គ្រោងដាក់ពាក្យបណ្ដឹងបរិហារមន្ត្រីមូលដ្ឋាន និងមន្ត្រីជំនាញដែនជម្រកសត្វព្រៃលំផាត់ ទៅសាលាដំបូងខេត្ត ចាត់វិធានការផ្លូវច្បាប់ ខណៈដែលអ្នកភូមិកត់សម្គាល់ថា មន្ត្រីទាំងនោះរកមិនឃើញជនពាក់ព័ន្ធកាប់រានព្រៃហ៊ុមព័ទ្ធយកដីក្នុងដែនជម្រកសត្វព្រៃ ដែលជាតំបន់សហគមន៍ស្នើសុំកាត់ចេញពីដីតំបន់នោះធ្វើជាតំបន់ព្រៃការពារសហគមន៍។
ពាក្យបណ្ដឹងមានស្នាមមេដៃតំណាងអ្នកភូមិសមុទ្រក្រោម ចំនួន ៩នាក់ មានលក្ខណៈជាបណ្ដឹងបរិហារក្រុមមន្ត្រីដែលអ្នកភូមិចាត់ទុកថា បានអនុគ្រោះឲ្យកើតមានបទល្មើសព្រៃឈើក្នុងដែនសមត្ថកិច្ចរបស់ខ្លួន គ្រោងដាក់ជូនអយ្យការសាលាដំបូងខេត្តរតនគិរី នៅសប្ដាហ៍ក្រោយនេះ។
គម្រោងដាក់បណ្ដឹងបរិហារនេះ កើតមានឡើងបន្ទាប់ពីអាជ្ញាធរស្រុកលំផាត់ មិនទាន់រកឃើញជនពាក់ព័ន្ធកាប់រានព្រៃហ៊ុមព័ទ្ធយកដីនៅដែនជម្រកសត្វព្រៃលំផាត់ ខណៈអ្នកភូមិចាត់ទុកថា មន្ត្រីមូលដ្ឋានមិនមានចេតនាស្វែងរកជនប្រព្រឹត្តិមកទទួលខុសត្រូវចំពោះមុខច្បាប់។
តំបន់ដែលមានការហ៊ុមព័ទ្ធយកដីជាតំបន់ស្រទាប់នៃដែនជម្រកសត្វព្រៃលំផាត់ ឋិតនៅចម្ងាយជាង ៣គីឡូម៉ែត្រពីភូមិសមុទ្រក្រោម។ ព្រៃឈើតំបន់នោះជាង ៩០ភាគរយ គឺជាដើមខ្លុង និងត្បែង ក៏ប៉ុន្តែជាងមួយខែកន្លងទៅនេះ តំបន់នោះត្រូវគេយកថ្នាំពណ៌បាញ់នៅលើដើមឈើធ្វើជាព្រំ ហើយដើមឈើត្រូវគេអាររំលំទំហំទទឹងប្រមាណ ១០ម៉ែត្រ និងបណ្តោយជាង ៣គីឡូម៉ែត្ររហូតទល់នឹងជើងភ្នំអាត ក្នុងនោះដែរ ដើមឈើប្រមាណ ៣០ ទៅ ៤០ហិកតារក្នុងតំបន់ធ្វើព្រំនោះ ក៏ត្រូវគេអាររំលំថ្មីៗមិនទាន់ដុតរាននៅឡើយ។
ដើមបណ្ដឹងមួយរូប គឺលោក ឡាត់ ត្រាញ កត់សម្គាល់ថា អាជ្ញាធរព្យាយាមសម្របសម្រួលជាមួយអ្នកភូមិ ហើយមិនស្វែងរកជនប្រព្រឹត្តិ ធ្វើឲ្យពលរដ្ឋអស់ជំនឿ ទើបពួកគាត់សម្រេចដាក់បណ្ដឹងបរិហារមន្ត្រីដែលអ្នកភូមិចាត់ទុកថាធ្វេសប្រហែស ឬអនុគ្រោះជនពាក់ព័ន្ធកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើធនធានធម្មជាតិ។ លោកថា ព្រៃឈើដែលគេលួចកាប់ប៉ុនប៉ងហ៊ុមព័ទ្ធយកដីជាតំបន់ព្រៃដែលសហគមន៍ស្នើសុំអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ ចុះបញ្ជីជាព្រៃការពារសហគមន៍បម្រើជីវភាពរស់នៅរបស់ពលរដ្ឋជនជាតិដើមភាគតិច៖ «ព្រៃឈើហ្នឹងឲ្យគេរក្សាទុកដើម្បីរកជនល្មើស រក្សាដីព្រៃហ្នឹងឲ្យប្រជាជនពួកខ្ញុំជនជាតិដើមភាគតិចបាននៅគង់វង្ស អត់ឲ្យលក់ដូរ អត់ឲ្យក្រុមហ៊ុនណាយក ដើម្បីយើងដោះស្រាយជីវភាព»។
មន្ត្រីដែលមានឈ្មោះក្នុងពាក្យបណ្ដឹងរបស់ពលរដ្ឋរួមមាន មេភូមិសមុទ្រក្រោម លោក ខាំ ផសាវ៉ាត មេឃុំសេដា លោក អង់ ប៊ុនធៀង មេប៉ុស្តិ៍នគរបាលឃុំសេដា លោក គិរ ចាន់ណារិទ្ធ អភិបាលស្រុកលំផាត់ លោក នូ ថេរ អនុប្រធានដែនជម្រកសត្វព្រៃលំផាត់ លោក សាន សានី អធិការនគរបាលស្រុកលំផាត់ លោក ហេង ចន្ធី និងប្រធានមន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត លោក ផុន ខេមរិន។
ឆ្លើយតបបញ្ហានេះ អភិបាលស្រុកលំផាត់ លោក នូ ថេរ បញ្ជាក់ថា អាជ្ញាធរស្រុកបានចាត់កងកម្លាំងចុះបង្ក្រាបនៅពេលទទួលព័ត៌មានថា អ្នកភូមិសមុទ្រក្រោម មួយក្រុមបានយកម៉ាស៊ីនកាត់ឈើចូលព្រៃ បម្រុងអាររំលំឈើបន្ថែមទៀត ក៏ប៉ុន្តែអាជ្ញាធរបានណែនាំឲ្យពួកគេវិលត្រឡប់មកភូមិវិញ ខណៈដែលអ្នកភូមិទាំងនោះអះអាងថា ពួកគេមិនមែនជាអ្នកចង់កាប់រានព្រៃទេ គឺពួកគេកាន់ម៉ាស៊ីនកាត់ឈើចូលព្រៃ ដើម្បីពញ្ញាក់ក្រុមសមត្ថកិច្ចឲ្យចុះបង្ក្រាបអ្នកកាប់រានព្រៃប៉ុនប៉ងយកដី។ លោកថា អ្នកភូមិដឹងពីអត្តសញ្ញាណអ្នកកាប់រានព្រៃ តែមិនព្រមប្រាប់ ហេតុនេះអាជ្ញាធរណែនាំឲ្យអ្នកភូមិបញ្ឈប់កាប់រានព្រៃ ដើម្បីអាជ្ញាធរបន្តស៊ើបអង្កេតរឿងនេះ៖ «យើងសួរអ្នកណាកាប់? ប្រជាជនអត់ប្រាប់ ថាអត់ដឹង។ ឥឡូវយើងដំណោះស្រាយដូចនៅស្រុកអ៊ីចឹង ហាមចូលកាន់កាប់! អ្នកណាចូលកាន់កាប់ ដឹងថាជារបស់អ្នកហ្នឹង»។
ចំណែកប្រធានមន្ទីរបរិស្ថានខេត្តរតនគិរី លោក ផុន ខេមរិន បដិសេធថា មន្ត្រីជំនាញមិនបានអនុគ្រោះករណីកាប់រានព្រៃដែលអ្នកភូមិតវ៉ានេះទេ គឺមន្ត្រីជំនាញបានធ្វើរបាយការណ៍ទៅក្រសួងបរិស្ថាន និងសុំគោលការណ៍ពីអាជ្ញាធរខេត្ត ទប់ស្កាត់ និងស្វែងរកជនពាក់ព័ន្ធ ក៏ប៉ុន្តែករណីទាំងអស់នេះមានជាប់ពាក់ព័ន្ធពលរដ្ឋក្នុងភូមិផ្ទាល់ ដែលអាជ្ញាធរប្រុងប្រយ័ត្នពេលអនុវត្តច្បាប់ជាមួយជនជាតិដើមភាគតិច។
សហគមន៍ឃុំសេដា បានស្នើដី ៤ពាន់ហិកតារនៅតំបន់ទ្រនាប់ដែនជម្រកសត្វព្រៃ សម្រាប់គ្រប់គ្រងជាព្រៃការពារសហគមន៍។ ករណីនេះ អាជ្ញាធរ និងមន្ត្រីជំនាញពាក់ព័ន្ធ កំពុងរៀបចំឯកសារកាត់ចេញដីជាង ១.២០០ហិកតារ សម្រាប់គម្រោងបង្កើតជាព្រៃការពាររបស់សហគមន៍។
ទោះបីជាយ៉ាងនេះក៏ដោយ អ្នកសម្របសម្រួលអង្គការអាដហុក (ADHOC) ខេត្តរតនគិរី លោក ឌិន ខុន្នី គាំទ្រឲ្យក្រសួងបរិស្ថាន ស៊ើបអង្កេតករណីនេះ ដើម្បីទប់ស្កាត់កុំឲ្យបាត់បង់ព្រៃជម្រកសត្វតទៅទៀត។ លោកថា សកម្មភាពហ៊ុមព័ទ្ធយកដីព្រៃនេះ អ្នកភូមិធម្មតាមិនអាចធ្វើបានឡើយ៖ «ទិដ្ឋភាពដែលខ្ញុំមើលឃើញបទល្មើសនេះ មនុស្សធម្មតាមិនអាចប្រព្រឹត្តបទល្មើសគគ្រឹកគគ្រេងបែបនេះបានទេ។ ប្រាកដជាមានអ្នកសម្រួល អ្នកអនុញ្ញាត និងអ្នកចូលរួម»។
ក្រមព្រហ្មទណ្ឌមាត្រា៥២៨ ចែងថា បទមិនប្ដឹងបរិហារបទឧក្រិដ្ឋ ឬមជ្ឈិមដោយអ្នករាជការសាធារណៈជាអាទិ៍ អំពើរបស់អ្នករាជការសាធារណៈ ឬពលរដ្ឋទទួលអាណត្តិសាធារណៈដោយការបោះឆ្នោត មិនបានប្ដឹងដល់អាជ្ញាធរតុលាការ ឬអាជ្ញាធរផ្សេងទៀតពីបទឧក្រិដ្ឋ ឬមជ្ឈិមដែលខ្លួនបានដឹងនៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌនៃមុខងារ ឬឱកាសនៃការបំពេញការងាររបស់ខ្លួន នឹងត្រូវទទួលការផ្ដន្ទាទោសដាក់ពន្ធនាគារពី ១ឆ្នាំដល់ ៣ឆ្នាំ និងពិន័យជាប្រាក់ពី ២លានរៀលដល់ ៦លានរៀល៕