
ក្រុមមេធាវីការពារក្ដីឱ្យលោក កឹម សុខា គ្រោងនឹងដាក់ពាក្យស្នើសុំឱ្យលោក កឹម សុខា ចូលរួមនីតិវិធីសវនាការសាលាឧទ្ធរណ៍នៅថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ខាងមុខ ជុំវិញបណ្ដឹងសុំនៅក្រៅឃុំជាបណ្ដោះអាសន្ន។ ក្រុមមេធាវីអះអាងថា វត្តមានលោក កឹម សុខា ក្នុងសវនាការសាលាឧទ្ធរណ៍ជាការចាំបាច់។
ក្រុមមេធាវីនឹងដាក់ពាក្យនេះទៅសាលាឧទ្ធរណ៍ នៅថ្ងៃច័ន្ទ ទី២៥ ខែកញ្ញា នេះ ដើម្បីឱ្យសាលាឧទ្ធរណ៍ពិចារណាអំពីសិទ្ធិរបស់ជនត្រូវចោទតាមផ្លូវច្បាប់ ចំពោះភាពចាំបាច់នៃវត្តមានលោក កឹម សុខា នៅពេលសវនាការ។
លោកមេធាវី សំ សុគង់ ថ្លែងប្រាប់អាស៊ីសេរី កាលពីថ្ងៃសុក្រ ទី២២ ខែកញ្ញា ថា វត្តមានលោក កឹម សុខា ចំពោះមុខសវនាការពិតជាសំខាន់ណាស់ ដែលមិនអាចអវត្តមានបានឡើយ។ ប្រសិនបើសាលាឧទ្ធរណ៍មិននាំលោក កឹម សុខា មកចូលរួមសវនាការទេ នោះជាករណីរំលោភសិទ្ធិជនត្រូវចោទយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ហើយសវនាការនេះនឹងគ្មានន័យ៖ «ជាគោលការណ៍គ្រប់សវនាការទាំងអស់ត្រូវតែមានវត្តមានជនជាប់ចោទ ដោយវត្តមាននេះ គឺគេធានាចំពោះគោលការណ៍តទល់គ្នាចំពោះមុខ ហើយនឹងគោលការណ៍ចំពោះជនត្រូវចោទដែលពួកគាត់នឹងឆ្លើយដោះសា ឬក៏គាត់អាចនឹងមានឱកាសក្នុងការបង្ហាញនៅក្នុងពេលសវនាការ»។
ប្រតិកម្មរបស់មេធាវីការពារក្តីលោក កឹម សុខា ធ្វើឡើងក្រោយពីមានលិខិតពីមន្ត្រីពន្ធនាគារត្រពាំងផ្លុង អំពីបញ្ហាសុវត្ថិភាព និងសន្តិសុខក្នុងការនាំខ្លួនលោក កឹម សុខា មកសវនាការនៅទីក្រុងភ្នំពេញ និងការលើកឡើងរបស់អ្នកពាក្យសាលាឧទ្ធរណ៍ អំពីសវនាការដែលមិនចាំបាច់មានវត្តមានលោក កឹម សុខា។
លោក ទូច ថារិទ្ធិ អគ្គលេខាធិការរង និងជាអ្នកនាំពាក្យសាលាឧទ្ធរណ៍ ថ្លែងប្រាប់សារព័ត៌មានក្នុងស្រុកមួយកាលពីថ្ងៃទី២២ ខែកញ្ញា ថា តាមស្មារតីសាលាឧទ្ធរណ៍ គឺចង់ឱ្យមានវត្តមានលោក កឹម សុខា ចូលរួមសវនាការនៅព្រឹកថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ខាងមុខ ប៉ុន្តែលោកបញ្ជាក់ថា ប្រសិនបើគ្មានវត្តមានលោក កឹម សុខា ក៏មិនប៉ះពាល់នីតិវិធីដែរ ព្រោះជាសវនាការមុនអង្គសេចក្ដី ពាក់ព័ន្ធនឹងការស្នើសុំនៅក្រៅឃុំតែប៉ុណ្ណោះ។
ប៉ុន្តែ អ្នកច្បាប់មិនយល់ស្របតាមការលើកឡើងបែបនេះទេ។ មេធាវីតំណាងជនរងគ្រោះនៅសាលាក្ដីខ្មែរក្រហម លោក ហុង គឹមសួន យល់ឃើញដូចគ្នានឹងលោកមេធាវី សំ សុគង់ អំពីសារសំខាន់នៃវត្តមានរបស់លោក កឹម សុខា នៅក្នុងសវនាការ ដើម្បីនិយាយការពារសិទ្ធិរបស់គាត់នៅចំពោះមុខចៅក្រម ដែលត្រូវធានាដោយច្បាប់។ លោក ហុង គឹមសួន ចោទជាសំណួរថា បើឃុំខ្លួនលោក កឹម សុខា នៅគុកត្រពាំងផ្លុង វាឆ្ងាយពីភ្នំពេញ ហេតុដូចម្ដេចបានជាអាជ្ញាធរមិនយកគាត់មកឃុំខ្លួននៅភ្នំពេញ ដើម្បីសម្រួលដល់ការធ្វើដំណើរមកតុលាការ និងកាត់បន្ថយបញ្ហាសន្តិសុខផង៖ «បើមិនដូច្នេះទេ គេយកជនត្រូវចោទនឹងមកដាក់ភ្នំពេញ មក មានពន្ធនាគាររបស់ PJ (ប៉េ.ហ្សី) ក៏នៅជិតហ្នឹង ខេត្តកណ្ដាលក៏នៅជិត ព្រៃសនៅជិត អ៊ីចឹងមានអ៊ីនឹងពិបាក បើសិនជាខាងសាលាឧទ្ធរណ៍មានឆន្ទៈ មានចិត្តចង់យកមកដាក់អីហ្នឹង គេយកមកទុកមុនមក សវនាការ វានៅជិតផង មានស្អីពិបាក»។
ទោះបីជាតុលាការអនុវត្តនីតិវិធីបែបណា ក៏មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ផ្នែកសិទ្ធិមនុស្ស នៃអង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ យល់ថា ការចាប់ខ្លួនលោក កឹម សុខា ជាការបំពានច្បាប់តាំងតែពីដំបូងមកម្ល៉េះ។
នាយកប្រតិបត្តិប្រចាំតំបន់អាស៊ី នៃអង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ យូមែន រ៉ៃត៍ វ៉ច្ឆ (Human Rights Watch) លោក ប្រ៊ែដ អាដាម (Brad Adams) គ្មានជំនឿលើប្រព័ន្ធតុលាការនៅកម្ពុជា ទាល់តែសោះ។ លោកថា តុលាការស្ថិតក្រោមគំនាបនយោបាយ៖ «ការជំនុំជម្រះក្តីណាមួយក៏ដោយលើលោក កឹម សុខា នឹងគ្មានយុត្តិធម៌នោះឡើយនៅក្នុងប្រព័ន្ធតុលាការ ដែលស្ថិតក្រោមការបញ្ជារបស់គណបក្សកាន់អំណាចបែបនេះ។ ពិភពលោកថ្កោលទោសលើចំណាត់ការរបស់រដ្ឋាភិបាល ដែលចាប់ខ្លួនលោក កឹម សុខា។ នរណាក៏មើលឃើញការចាប់ខ្លួននេះថាជារឿងនយោបាយដែរ។ នីតិវិធីតាំងពីដើមទី គឺបង្ហាញឲ្យឃើញចេតនានយោបាយទាំងអស់។ និយាយរួម គ្មានទេនីតិរដ្ឋ និងប្រជាធិបតេយ្យក្នុងរបបលោក ហ៊ុន សែន»។
ពាក់ព័ន្ធនឹងវត្តមានរបស់លោក កឹម សុខា នៅក្នុងសវនាការ លោកមេធាវី សំ សុគង់ បញ្ជាក់ជំហរថា កូនក្តីរបស់លោក គឺលោក កឹម សុខា ពិតជាទាមទារឲ្យមានវត្តមានក្នុងគ្រប់ដំណាក់កាលនៃកិច្ចដំណើរការនីតិវិធី។ លោកអះអាងថា ក្រុមមេធាវីលោកនឹងពិភាក្សាគ្នា ថាតើត្រូវធ្វើពហិការ មិនចូលរួមសវនាការ ឬយ៉ាងណា ប្រសិនបើតុលាការសម្រេចបើកសវនាការនៅថ្ងៃខាងមុខ ដោយគ្មានវត្តមានលោក កឹម សុខា?
សវនាការលើបណ្ដឹងប្រឆាំងនឹងការឃុំខ្លួនលោក កឹម សុខា ជាបណ្ដោះអាសន្ន នឹងធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា នេះ៕